HOME KANON HISTORIA SZTUKI ARCHITEKTURA MALARSTWO RZEŹBA MEBLARSTWO DESIGN UBIÓR OGRODY MUZYKA MITOLOGIA BIBLIOTEKA ARTYŚCI KONTAKT
Debussy - Arabeska -  link otworzy MediaPlayer - zminimalizuj okno, będzie grało w tle. Debussy - Światło księżyca - link otworzy MediaPlayer - zminimalizuj okno - będzie grało w tle.


MITOLOGIA GRECKA - CYKL KRETEŃSKI


 

Mity kreteńskie obejmują historie króla Minosa, jego żony Pazyfae, jej dziecka Minotaura, budowniczego labiryntu Dedala i jego syna Ikara, oraz kilka opowieści należących do innych sag, w których Kreta jest głównym miejscem akcji.

W Europie, córce fenickiego króla Agenora i Telefassy, siostrze założyciela Teb Kadmosa zakochał się Zeus. Przybrał on postać byka i przyłączył się do stada, które Hermes pognał na brzeg morza, gdzie bawiła się Europa. Zachwycona urodą i łagodnością zwierzęcia dziewczyna wsiadła na byka, wtedy Zeus porwał ją i zawiózł na Kretę. Tam powrócił do swej boskiej postaci i spłodził z Europą trójkę dzieci – Radamantysa, Sarpedona i Minosa. Europa wyszła za mąż za króla Krety Asteriona, a ten adoptował jej synów.

Rywalizację o kreteński tron wygrał Minos, który otrzymał od Posejdona w podarunku srebrnobiałego byka. Radamantys udał się do Beozji, gdzie z Alkmene miał syna Heraklesa, a z powodu swej prawości i mądrości stał się jednym z sędziów Hadesu. Sarpedon udał się do Azji Mniejszej, gdzie założył Milet.
Otrzymany w prezencie od boga byk tak piękny, że Minos nie chciał złożyć go w ofierze, a urażony Posejdon zemścił się okrutnie, rozkochując w byku żonę Minosa Pazyfae. Poleciła ona nadwornemu budowniczemu Dedalowi wykonanie drewnianej krowy, w której ukryta mogła oddać się bykowi. Z tego związku urodził się Minotaur - potwór o ciele człowieka i głowie byka.
Kreteński byk Posejdona, często utożsamiany z bykiem, który porwał Europę z Tyru na Kretę, pustoszył Kretę niszcząc pola uprawne i sady. Jego schwytanie było – według jednej wersji - siódmą pracą Heraklesa, według innej – dziełem Tezeusza.

Minos polecił Dedalowi zbudowanie dla Minotaura labiryntu, a Ateńczycy co dziewięć lat ofiarowywali potworowi na pożarcie dziewięć dziewic i dziewięciu młodzieńców. Ateny musiały składać ofiarę Minotaurowi, ponieważ przegrały wojnę wytoczoną im przez Minosa po tym, jak ateński król Egeusz zabił z zawiści syna Minosa Androgeosa, który zwyciężył we wszystkich konkurencjach zorganizowanych przez Egeusza igrzysk.

Pożerającego ateńską młodzież Minotaura postanowił zabić Tezeusz, syn Egeusza. Włączył się do grupy ofiarowanych Minotaurowi Ateńczyków, rozkochał w sobie córkę Minosa Ariadnę i za obietnicę małżeństwa zapewnił sobie jej przychylność. Dedal podpowiedział Ariadnie, aby dała Tezeuszowi kłębek wełny, której nić zaprowadzi go do Minotaura i wskaże drogę powrotną po zabiciu potwora. Tak się stało. Tezeusz uciekł z Ariadną z Krety, ale wbrew obietnicom, porzucił ją na wyspie Naksos. W opuszczonej Ariadnie zakochał się jednak Dionizos i wziął ją za żonę. Mimo, iż Ariadna opłakiwała w dalszym ciągu Tezeusza, Dionizos zabrał ją ze sobą na Olimp.

Za pomysł użycia nici jako drogowskazu w labiryncie Dedal został ukarany przez Minosa uwięzieniem w wieży, jednak Dedal przygotował z ptasich piór i wosku dla siebie i swego syna Ikara skrzydła i odleciał z Krety. Gdy Ikar, wbrew ostrzeżeniom Dedala, wzniósł się zbyt wysoko ku słońcu, wosk roztopił się a Ikar spadł do morza zwanego Ikaryjskim. Dedal pochował syna na wyspie Ikarii, a sam udał się na Sycylię, gdzie znalazł azyl u króla Kokalosa.

Dla ustalenia kryjówki Dedala Minos ogłosił zagadkę, którą był w stanie rozwiązać wyłącznie genialnym wynalazca – jak przewlec nić przez muszlę ślimaka. Dedal poradził Kokalosowi, aby przywiązał nić do mrówki i nęcił ją wylaną po drugiej stronie muszli kroplą miodu. W ten sposób Minos ustalił miejsce pobytu zbiega, a gdy zażądał od Kokaloda wydania Dedala, został podstępnie zaproszony do łaźni, gdzie zabiły go córki Kokalosa.

 

 

EUROPA


Europa, 1 w, Pompeje


Europa, Antonio Carracci


Europa, Claude Lorrain, 1634, KimbellArtMus


Europa, Dirk van Bus, Haga


Europa, Fernando Botero


Europa, Francois Boucher


Europa, Francois Boucher, 1747


Europa, Giovanni Francesco Rustici, 1495, Florencja


Europa, Guglielmo Cortese, 17 w.


Europa, Guido Reni, 1630-40


Europa, Gustave Moreau, 1869


Europa, Hannes Grobe, 1930


Europa, Jacob Jordaens, 1615, GemGalBarlin


Europa, Jacob Jordaens, 1640


Europa, Jean Baptiste Marie Pierre, 1750


Europa, Noel Nicolas Coypel, 1726


Europa, Paul Howard Manship, 1925


Europa, Peter Paul Rubens


Europa, Rembrandt van Rijn, 1632


Europa, Beocja, 470-450 pne, Luwr


Europa, Tycjan, 1559-62, Prado


Europa, Valentin Serov, 1910


Europa, Willy Bosschem, 1994


Europa, 1 w ne, Afganistan


Europa, Patrick Mac owell, Londyn

 

MINOS

 


Minos, Sąd Ostateczny, Michelangelo Buonarotti


Pierścień Minosa, 1500-1400 pne, Knossos

 

DEDAL I IKAR

 


Ikar, Frederick Leighton, 1869


Ikar, Marry Joseph Blondel, 1819, Luwr


Ikar, Pieter Bruegel St., 1558


Ikar, Peter Paul Rubens, 1636


Ikar, Tommaso d'Antonio Manzuoli, 1570-71


Dedal, 1533


Dedal i Ikar, Charles Paul Landon, 1799


Dedal i Ikar, Laurent Pecheux, 18 w.

 

ARIADNA

 


Ariadna, Angelica Kauffmann, 1782


Ariadna i Dionizos, 380-370 pne, Tarent, Luwr


Ariadna i Dionizos, Alessandro Turchi, Ermitaż


Ariadna i Dionizos, Antonio Bellucci


Ariadna i Dionizos, Eugene Delacroix, 1860


Ariadna i Dionizos, II w., Bardo


Ariadna i Dionizos, Giovanni Battista Gaulli, 1675


Ariadna i Dionizos, Jonas Akerstrom, ok. 1780


Ariadna i Dionizos, Sebastiano Ricci, 1713, NatGalLondon


Ariadna i Dionizos, Tycjan, 1520-23


Ariadna i Dionizos, Dom Złotej Branzolety, Pompeje


Ariadna. Evelyn de Morgan. 1877


Ariadna. Herbert James Draper. 1905


Ariadna. John Vanderlyn, 1808-12


Ariadna, John William Waterhouse, 1898

 

MINOTAUR

 


Minotaur, Auguste Rodin, 1886


Minotaur, Drachma z Knossos, 425-360 pne


Minotaur, George Frederic Watts, 1885


Minotaur, Gustave Dore, Piekło XII


Minotaur, Maitre des Cassoni Campana, 1500-25


Minotaur, Myron

 

TEZEUSZ I MINOTAUR

 


Tezeusz i Minotaur, 460 pne, SASammlungen


Tezeusz i Minotaur, 500-475 pne, Luwr


Tezeusz i Minotaur, 520-510 pne, Luwr


Tezeusz i Minotaur, 575-550 pne, Luwr


Tezeusz i Minotaur, Antoine Louis Barye, 1840


Tezeusz i Minotaur, Antonio Canova, 1781-83, VAM


Tezeusz i Minotaur


Tezeusz i Minotaur, Charles Edouard Chaise, 1791


Tezeusz i Minotaur, Etienne Jules Ramey, 1826, Tuileries


Tezeusz i Minotaur, Tondo


Minotaur, William Blake, Dante, Piekło XII

 

PAZYFAE

 


Pazyfae, Casa dei Vettii, Pompeje


Pazyfae i Dedal, Pompeje, MusArchNazdiNapoli


Tezeusz i Byk Maratoński, Aison Cup, 430 pne, NAMSpain

UP