Dziedziniec Napoleona z pidamidą, skrzydłem Richelieu z lewej i skrzydłem Denon z prawej strony

Dziedziniec Napoleona, w głebi Łuk Carrousel, za nim ogrody Tuileries

Wschodnia fasada Luwru

Luwr to chyba najsłynniejsze (chociaż nie największe) muzeum świata.
Kompleks budynków mieszczących zbiory położony jest między prawym brzegiem Sekwany a ulicą Rivoli. Jego wewnętrzny dziedziniec jest początkiem tzw. historycznej osi Paryża, rozciągającej się od szklanej piramidy Luwru, przez Pola Elizejskie, aż do Wielkiego Łuku w La Defense.

Luwr za czasów księcia de Berry (ilustracja z Godzinek)

Początki Luwru to XII-wieczny dijon zbudowany za Filipa-Augusta. Za Karola V (od 1370) przebudowano go na gotycką rezydencję mieszkalną, której XV-wieczną formę przedstawiają Godzinki księcia de Berry. Od 1546 budowano renesansowy pałac wg projektu Pierre Lescota, a stałą siedzibą królewską stał się za czasów Henryka II. W XVI w. za Henryka IV dodano skrzydło południowe, a w latach 1600-08 długą galerią połączono Luwr z odrębnym budynkiem Pałacu Tuileries.

Luwr w 1615 r. Wzdłuż Sekwany galeria, na pierwszym planie zburzony Pałac Tuileries

Ludwik XIII przebudował Luwr dodając nowe pawilony, a za czasów Ludwika XIV, po odrzuceniu projektu przebudowy wykonanego przez Berniniego, wybudowano (od 1667) wg projektu Louisa Le Vau kolumnadę i nową fasadę skrzydła południowego utrzymaną w stylu klasycyzującego baroku. Po przeniesieniu w 1682 r. dworu do Wersalu prace na terenie Luwru wstrzymano, budynek utracił znaczenie i budowę ukończono dopiero w 1754 r.
W tym okresie nie ukończony pałac przejęty został przez miasto Paryż, stał się siedzibą Akademii Francuskiej, oraz artystyczną kolonią mieszczącą mieszkania i pracownie.

Wschodnia fasada Luwru z 1845 r.

Za czasów Napoleona stał się ponownie siedzibą królewską i został ukończony przez Napoleona III (dzisiejsze fasady).
Otaczające dzisiejszą szklaną piramidę skrzydła Denon i Richelieu przebudowano w XIX wieku. W 1871 r. komunardzi spalili pałac Tuileries i rozebrano go w 1882 r. Wtedy ukształtował się ostatecznie dzisiejszy układ zespołu – od czteroskrzydłowego, starego Luwru z dziedzińcem kwadratowym, przez flankowany nowymi skrzydłami dziedziniec Napoleona, do Łuku Triumfalnego Carrousel.
Do 1873 r. Luwr był siedzibą prezydenta, a po przeniesieniu jej do Pałacu Elizejskiego utracił znaczenie centrum politycznego.
W 1981 r. prezydent Mitterand zainicjował projekt Wielkiego Luwru realizowany do 1999 r. W jego ramach odrestaurowano Galerię Apollona, i wybudowano słynną szklaną piramidę, zaprojektowaną przez Ieoh Ming Peia i otwartą w 1989 r. Znajduje się w niej główne wejście do muzeum.

Plac Kwadratowy - dziedziniec starego Luwru i pawilon Lescot

Maneż

Sala Michała Anioła

Sala z Giocondą

Sala Rubensa

Sala Kariatyd

Czyje to obrazy?

Muzeum Sztuki Dekoracyjnej

Zbiór obejmuje ok. 400.000 dzieł, z których 35.000 jest w stałej ekspozycji.
Początek kolekcji dał brat Karola V, Jean Duc de Berry tworząc pierwszy zbiór grafik, miniatur i arrasów. Kolekcję rozwinął i usystematyzował Franciszek I 1515-1547. Udzielił on gościny w jednym z zamków nad Loarą staremu Leonardowi da Vinci (od 1517 r.), a po jego śmierci w 1519 r. włączył jego malarstwo do kolekcji (wtedy jeszcze znajdującej się w Fontainbleau). Zbiory wzbogaciła włączona w 1636 r. kolekcja kardynała Richelieu oraz dokonywane przez Ludwika XIV zakupy dzieł Tycjana i Rafaela.
W 1750 r. otwarto pierwszą ogólnodostępną galerię malarstwa w Pałacu Luksemburskim, jednak zbiory zamknięto po wprowadzeniu się tam Ludwika XIII.
W 1791 r. francuskie zgromadzenie narodowe wydało dekret, mocą którego pałac przeznaczono na zbiór dzieł nauki i sztuki, a muzeum otwarto w 1793 r. Zgromadzono w nim resztki nie rozgrabionych podczas rewolucji zbiorów królewskich i arystokratycznych. Napoleon Bonaparte otrzymał rozkaz rekwirowania na zdobywanych terenach wszelkich dzieł sztuki i konturował rabunek za czasów swego panowania. Dzięki temu zbiory rozrosły się do tego stopnia, że w ramach programu kulturalnego Napoleona stworzono 15 nowych muzeów położonych na terenie całej Francji. Po raz pierwszy dzieła sztuki dostępne były mieszkańcom prowincji.
Po upadku cesarstwa znaczną część zbiorów odebrano, co podniosło znaczenie zbiorów własnych, uzupełnianych w kolejnych latach nowymi nabytkami. W 1821 r. zakupiono posąg Venus z Milo, co zapoczątkowało zbiór sztuki antycznej. Kolekcję sztuki egipskiej otwarto w 1826 r., a w 1847 r. kolekcję sztuki asyryjskiej.
Od 1972 we Francji obowiązuje przepis umożliwiający opłacanie dziełami sztuki podatku od spadków, co znacznie wzbogaciło zbiory Luwru.

Od 1986 r. wiele dzieł sztuki XIX wieku przeniesiono do nowo utworzonego Musee d’Orsay. W ten sposób wprowadzono specjalizację paryskich muzeów, wśród których Luwr gromadzi sztukę od starożytności do połowy XIX wieku, w Musee d’Orsay prezentuje dzieła tworzone w okresie od 1848 do 1914 r., a Centrum Pompidou specjalizuje się w sztuce nowoczesnej.

NAJSŁYNNIEJSZE DZIEŁA

Hieronim Bosch: Statek głupców
Caravaggio: Śmierć Dziewicy, Portret Alofa de Wignacourt, Wróżenie z ręki
Antonio da Correggio: Venus z Kupidem i Satyrem
Jacques-Louis David: Przysuięga Horacjuszy
Leonardo da Vinci: Bacchus, Mona Lisa, Św. Jan Chrzciciel, Madonna w grocie, Madonna z dzieciątkiem i św. Anną
Eugène Delacroix: Barka Dantego, Rzeź na Chios, Wolność wiodąca lud, Kobniety z Algieru, Śmierć Sardanapaluss, Młody tygrys
Antoine-Jean Gros: Bonaparte u zadżumionych w Jaffie
Théodore Géricault: Szaser, Tratwa Meduzy
Jean Auguste Dominique Ingres: Wielka Odaliska
Antonello da Messina: Chrystus przy kolumnie
Andrea Mantegna: Triumf Cnoty
Rafael: Piękna ogrodniczka, Autoportret z przyjacielem, Św. Grzeogrz, Św. Michał, Św. Michał pokonuje szatana, Portret Baltasara Castiglione
Peter Paul Rubens: Cykl Medycejski
Johannes Vermeer: Astronom
Paolo Veronese: Wesele w Kanie Galilejskiej

ROZMIESZCZENIE ZBIORÓW LUWRU