|
DODAJ DO ULUBIONYCH |
|
|
| HOME . MAPA WITRYNY . MENU-ARTYŚCI . MENU-STYLE . KANON . MONOGRAFIE . PIGUŁKI . SZKOŁY . MUZEA/GALERIE . KURSY/WARSZTATY . FILMY . KONTAKT |
|
BAROK 1575 - 1715 |
|
| ARCHITEKTURA . MALARSTWO . RZEŹBA . 100 BUDOWLI | ||
| BOUCHER . BROUWER . CARAVAGGIO . CHARDIN . CLAESZ . DE HEEM . FRAGONARD . GAINSBOROUGH . HALS . HEDA . HONTHORST . JORDAENS . KALF . LEYSTER | ||
| LORRAIN . REMBRANDT . REYNOLDS . RUBENS . RUISDAEL . RUYSCH . STEEN . VAN AELST . VAN BEYEREN . VAN DYCK . VAN HUYSUM . VAN OSTADE | ||
| VELASQUEZ . VERMEER . WATTEAU . WEENIX . ZURBARAN | ||
| RZEŹBA BAROKOWA W DZIALE HISTORIA RZEŹBY | ||
 |
| Styl barokowy w sensie formalnym jest w wielu aspektach kontynuacją renesansu w jego manierystycznej fazie. W sensie ideologicznym natomiast jest jego przeciwieństwem, ponieważ renesans, a szczególnie manieryzm były stylami reformacji, a barok i późniejsze rokoko są wyrazem kontrreformacji. Pierwsze wyraźne cechy stylu barokowego pojawiły się w dziełach manierystycznych w drugiej połowie XVI w. (cinquecento), dojrzały styl rozwijał się przez cały wiek XVII, by przejść w fazę rokoka w początkach wieku XVIII. Koniec baroku (którego rokoko jest istotną, ale tylko odmianą) zwiastują zmiany poprzedzające wybuch Wielkiej Rewolucji Francuskiej i nadejście oświeceniowego stylu klasycystycznego. |
|
 Sobór Trydencki |
Po wyczerpaniu renesansowych źródeł inspiracji artyści, którzy znaleźli się w sytuacji zilustrowanej metaforycznie w Melancholii Durera, poszukiwali nowych środków wyrazu i nowej porządkującej myśli. Takich impulsów dostarczył niewątpliwie Sobór Trydencki obradujący w latach 1545 – 1563, który uważa się za początek reformacji. Jednym z głównych postulatów soborowych był ten, aby sztuka wprzęgnięta została w służbę wiary i przemawiała nie tylko subtelnymi środkami do wyrafinowanych odbiorców, ale była również czytelna dla ludzi prostych. Ponieważ lud prosty był w większości niepiśmienny, mógł do niego przemawiać obraz swoim bogactwem, tajemniczością, emocjonalnym napięciem. |
Tak „zaprogramowana” sztuka baroku mogła powstać tylko we Włoszech, bo tylko Włochy miały olśniewającą tradycję wywodzącą się z malarskich szkół Sieny, Bolonii i Florencji i w tym chrześcijańskim wydaniu pozostała sztuką włoską. Natomiast zupełnie innego charakteru nabrał barok we Francji, w której w czasach Soboru Trydenckiego rozpoczynał działalność Jean Bodin, teoretyk absolutyzmu i w której w 1585 r. urodził się przyszły kardynał Richelieu, twórca absolutyzmu Ludwika XIV. Warto tu zaznaczyć – nawet jeśli w dużym uproszczeniu - zasadniczą różnicę celów i interesów. Jeśli celem Kościoła było umocnienie wiary w prostym ludzie, mógł to osiągnąć wieszając piękne obrazy w pięknych świątyniach. Jeśli absolutnemu monarsze zależało na podkreśleniu swojej potęgi i olśnieniu świata, mógł to osiągnąć przez tworzenie monumentalnych budowli i założeń urbanistycznych. Obrazów wiszących w Wersalu nie mógł oglądać nikt poza członkami dworu, ale pałac wersalski i jego ogrody mógł podziwiać nawet żebrak – bo miał on do tych ogrodów wstęp. |
 Hyacinthe Rigaud, Ludwik XIV - Król Słońce, 1701 |
W odniesieniu do formacji społecznej barok był stylem absolutystycznego dworu monarchicznego i tym różnił się zarówno od renesansu jak i klasycyzmu, które stanowiły artystyczną oprawę różnie rozumianej (a przynajmniej wyobrażanej) republiki. W ramach epoki różnicę między barokiem a rokokiem można określić jako różnicę między sztuką królewską, a sztuką dworską i jest to różnica zasadnicza, ponieważ dla króla monarchia jest celem, natomiast dla dworu tylko środkiem do podtrzymywania własnego, uprzywilejowanego statusu. |
|
|
||
Prekursorzy: Michał Anioł, Tintoretto, Tycjan, Veronese |
||
Federico Barocci, Eneasz 1598
Annibale Carracci, Pieta 1569 |
||
MISTRZOWIE WŁOCHY |
||
|
WŁOCHY
Pietro da Cortona, Madonna i Święci, 1626
Guido Reni, Rzeż Niewiniątek 1611
HISZPANIA
Bartolomé Esteban Murillo, Syn Marnotrawny 1667-70
Francisco de Zurbarán, Św. Serafin 1628 FLANDRIA
Rubens, Trzy gracje 1637
Antoon van Dyck, Portret Karola I 1635
Jacob Jordaens, Portret młodej pary, 1620
HOLANDIA Rembrandt, Lekcja anatomii 1632
Rembrandt, Syn marnotrawny 1668
Frans Hals, Uśmiechnięty żołnierz 1624
Jan Vermeer van Delft, Kobieta w niebieskiej sukni 1662 FRANCJA
Charles Le Brun, Ludwik XIV Claude Lorrain, Apollo i Merkury 1645
Hyacinthe Rigaud, Jean Le Juge z rodziną 1699
Antoine Watteau, Satyr i Nimfa 1715
a także: |
|
|
|
Prekursorzy: Baccio Bandinelli, Benvenuto Cellini, Giambologna |
WŁOCHY Giovanni Lorenzo Bernini
Apollo i Dafne, 1622-25 Alessandro Algardi (1598 – 1654)
FRANCJA Antoine Coysevox (1640-1720) Sława na Pegazie, 1701 François Girardon (1628 – 1715)
Pierre Puget (1620 – 1694) Andromeda, 1678-84 HOLANDIA François Duquesnoy (1594 – 1643)
NIEMCY Ferdynand Maksymilian Brokoff (1688 – 1731)
Ignaz Günther (1725 – 1775) Maria Immaculata 1750 Andreas Schlüter (1660 – 1714) /.../ pomnik elektora brandenburskiego Fryderyka Wilhelma, 1690 |
|
|
Jacopo Barozzi da Vignola, Domenico Fontana,
Michał Anioł
|
ARCHITEKTURA BAROKOWA - MISTRZOWIE |
WŁOCHY Giovanni Lorenzo Bernini
Francesco Borromini
Guarino Guarini
Filippo Juvarra
Baldassare Longhena
Carlo Maderno
Carlo Rainaldi
FRANCJA Jules Hardouin-Mansart
François Mansart
Charles Le Brun
Louis Le Vau
Salomon de Brosse
ANGLIA Christopher Wren
Inigo Jones Greens House Greenwich 1616 Sir John Vanbrugh
NIEMCY Johann Bernhard Fischer von Erlach
Johann Lucas von Hildebrandt
Georg Wenzeslaus von Knobelsdorff Sanssouci 1745 – 47
Matthäus Daniel Pöppelmann
HISZPANIA Fernando Casas y Nóvoa
Fray Pedro de la Visitación
ROSJA Bartolomeo Rastrelli i Domenico Trezzini
HOLANDIA Jacob van Campen
POLSKA Augustyn Wincenty Locci
|
Antonio da Correggio, Danae 1531
Annibale Carracci, Śmierć Chrystusa 1583
Caravaggio, Judith 1598
Domenichino, Wniebowzięcie Marii Magdaleny 1620
Giovanni Battista Tiepolo, The Sacrifice of Isaac
Diego Velázquez, Venuz ze zwierciadłem, 1644
José de Ribera,2 Św. Tróca, 1635
Rubens, Wniebowzięcie NMP
Rubens, Bacchus
Antoon van Dyck, Autoportret 1633
Jacob Jordaens, Król pije
Rembrandt, Nocna straż 1642
Frans Hals, Cyganka 1268
Jan Vermeer van Delft, Dziewczyna z perłą 1665
Charles Le Brun, Portret Nicolasa Le Brun 1635
Nicolas Poussin, Śmierć Germanikusa 1627
Antoine Watteau, Szczęśliwe lata 1716
Ekstaza św. Teresy 1647-52
Grób papieża Leona XI
Prozerpina, 1700
Św. Andrzej 1629-33
