| DZIAŁY: |
| NA TEJ STRONIE: TRADYCJA . COMPASSO D'ORO . PROJEKTANCI |
Wzornictwo skandynawskie zmieniło wizerunek nowoczesnego wzornictwa, które w wydaniu Breuera odpychało chłodem lśniącego metalu, w wersji van der Rohe onieśmielało sterylnym luksusem, a w wydaniu masowym kojarzyło się z blokowiskową tandetą. Stylistyka wzornictwa skandynawskiego, jak każde zjawisko w sztuce, musiała się jednak zużyć i po pierwszych dziesięcioleciach rozkwitu i zachwytów włączyła się do obrazu codzienności - jest obecna na każdej półce współczesnych sklepów meblowych z IKEA na czele.
Nowoczesne wzornictwo włoskie wywodzi się z trzech nurtów, jakie rozwijały się we Włoszech w latach 20-tych i 30-tych XX wieku, futuryzmu Marinettiego i Sant'Elii, włoskiego racjonalizmu z Luigim Figini, Gino Pollinim i Giuseppe Terragnim, oraz ruchu Novecento Italiano skupionego wokół Gio Pontiego i Giovanniego Muzio. W wielkim uproszczeniu można powiedzieć, że racjonalizm włoski był odpowiednikiem stylistyki Bauhausu i jego przedstawiciele eksperymetowali z zastosowaniem nowych technologii i prostymi gormami geometrycznymi, Novecento zaś ciążyło ku ekspresjonizmowi spod znaku szkoły amsterdamskiej i art deco, a projekty Gio Pontiego zachowały elegancję formy. Zanim doszło do wojennej katastrofy wzornictwo włoskie korzystało ze wsparcia mocarstwowo myślącego Mussoliniego, stawiającego na szybkie unowocześnienie przemysłu. W 1928 r. powstały dwa ważne czasopisma fachowe, związana z racjonalistami Casabella i bliższy duchowi Novcento Domus. |
Większość mebli prezentowana była na Pierwszej Międzynarodowej Wystawie Sztuki Dekoracyjnej Turyn 1902


1895-1900



1900-1902-1902


1902


1902



Architektura włoskiego racjonalizmu była znacznie bliższa Le Corbusiera niż Bauhausu
Casa del Fascio Giuseppe Teragniego w Como (1932-36), Dom własny Luigiego Figini (1934)


Racjonalistyczne meble włoskie z giętych rur stalowych, 1920-30


Proste meblarstwo racjonalistyczne z lat 1920-30


Stolik 1920, Fotel ?


Lampy, 1930s


1952-1958


1953




Gio Ponti, Villa Planchart, Caracas, 1955


1939-1942

1938-40


Meble Giuseppe Pagano, 1942
WŁOSKI CUD GOSPODARCZY i COMPASSO D'ORO
II wojna światowa zakończyła się dla Włochów katastrofalnym upokorzeniem i dopiero w pierwszej połowie lat 50-tych trochę głośniej zaczęto mówić o konieczności przywrócenia Włochom poczucia narodowej godności i przypomnienia chlubnych tradycji.
Na szczęście dla Włochów znaleźli się ludzie, którzy (wzorem Hermanna Muthesiusa) rozumieli, że międzynarodowej konkurencji nie wygra się tylko metodami administracyjnymi i to, że wprawdzie poziom wzornictwa zależy od wykształcenia i talentu projektantów, ale jego skuteczność od skutecznej polityki i promocji. Mieli oni ułatwioną sytuację, ponieważ w pierwszych latach powojennych Włochy otrzymały ogromne wsparcie w ramach planu Marshalla (trzecie po Anglii i Francji - Polska po konferencji partii komunistycznych w Szklarskiej Porębie odrzuciła taką pomoc). |



Vespa 1946, Lambretta 1947, Fiat Topolino Cabrio 1948
W 1954 r. włoski koncern La Rinascente, właściciel sieci wielkich domów towarowych sprzedających m.in. meble, rozpisał cykliczny konkurs wzornictwa przemysłowego i ufundował nagrodę "Compasso d'Oro", która stała się z czasem najbardziej prestiżowym wyróżnieniem designerskim. Nagrodę przyznawało międzynarodowe jury autorom najwybitniejszych projektów niezależnie od ich narodowości ale pod warunkiem, że projekt zrealizowany był przez włoski przemysł. Ta prosta reguła ściągała do Włoch zagranicznych projektantów zmuszając projektantów włoskich do podjęcia z nimi konkurencji. Inicjatywa Compasso d'Oro, która od 1964 r. firmowana jest samodzielnie przez włoskie Stowarzyszenie Wzornictwa Przemysłowego (ADI) miała oczywiście wymiar znacznie wykraczający poza projektowanie mebli - miała ona na celu zwrócenie uwagi na Włochy jako ośrodek wzornictwa, wypromowanie włoskich projektantów we wszystkich specjalnościach oraz stworzenie nowej oferty "cywilizacyjnej" dla szybko przeobrażającego się społeczeństwa włoskiego.
W 1955 r. nagrodzono braci Achille i Giasomo Castiglioni za lampę Luminator, Franco Albiniego za krzesło Luise, Gino Safrattiego za lampę Mod.1055.
Akcja związana z nagrodą Compasso d'Oro i mediolańskie Triennale poświęcone wzornictwu przemysłowemu umożliwiły powrót do działalności zawodowej (i dydaktycznej) projektantów i menedżerów przedwojennych (Ignazio Gardella, Gio Ponti) i wypromowały nowe pokolenie włoskich designerów. |
Franco Albini 1905-1977












Carlo Mollino 1905-1973





Carlo Scarpa 1906-1978


Harry Bertoia 1915





Marco Zanuso 1916-2001





Achille Castiglioni 1918-2002











Angelo Mangiarotti 1921








Roberto Sambonet 1924-1995
Gae Aulenti 1927






Joe Colombo 1930-1971




Richard Sapper 1932


Nanda Vigo 1940
Massimo Scolari 1943
Antonio Citterio 1950





Michele De Lucchi 1951





cdn...